ZERI BURUZ ARI DA OLERKI EDER HAU?

Lau hiru dira,

hiru lau diren neurri berean.

Egia da batek hiru dituela,

bik bi dituela bezain egia.

Benetan?

Ulertzen ez baduzue

pentsatu

zazpi bost direla

eta bederatzi bederatzi.

Nola? Sei eta sei sei direla?

Bai! Zortzi ematen badizkizut sei emango dizkizut!

Sei zer?

Aaaaaaaaaaaaaaaaaaa

Zeri buruz ari da olerki eder hau?

ZORTE ON!!!

Zorte on bihar loteria bihotzaren parean estututa irratia entzunez, telebistari begira egongo zareten guztioi.

Azken hilabeteotan loteria izaten da hizpide nagusietako bat. Loteria erosten du bizilagunak, loteria erosten du lankideak, loteria erosten du lagunak... Eta nik ez dut ulertzen nork bere borondatez nola ematen dion dirua urte osoan zehar hainbeste kritikatzen duen monarkiari, hainbesteko mina eragiten dio ejerzitoari edo ikusi ere egin ezin duen elizari. Estatura baitoa loteria erostean gastatutako dirua, eta estatuak bideratzen baititu hainbesteko kexak eta burukominak eragiten dizkiguten erakundeetara. Nik halakoetan koherentzia pittin bat botatzen dut faltan. Monarkiari ez diot zentzurik topatzen, eta elizaren gezurretatik urruti egongo den armarik gabeko mundu bat ezagutu nahiko nuke. Ez, nik ez diet dirurik ematen; ez behintzat nire borondatez. Nik ez dut loteriarik erosten. Nire buruarekin fidel izaten saiatzen naiz. "Bai, baina, ilusioa egiten du..." esaten didate askok. Eta nik ilusioz begiratzen diet, ilusioak bizi nazan saiatzen naizelako, abenduaren 22ari begira egon beharrik gabe. Nor bere buruarekin koherente izatea, hori da aitak irakatsi didan irakasgairik aberatsena. Eta ni horrek egiten nau zoriontsu. Horrek bizi nau aberats. Gero eta gutxiago jasaten ditut kexa antzuak.


Sentimendu ederra da, aldamenekoaren pozagatik norberak sentitzen duen zoriona. Bihar, ordea, inor gutxi sentituko da pozik, inor gutxi poztuko du aldamenekoaren zorionak, norberak irabazi ez duen seinale izango baita.

Sentimendu ederra da, aldamenekoaren pozagatik norberak sentitzen duen zoriona. Nik, bihar ere, topatuko dut zoriontsu sentitzeko arrazoirik. Tokatzen zaionari tokatzen zaiola, ni bihar poztu egingo naiz beragatik. ZORTE ON DENOI!

EGIN APUSTU ZURE BURUARI!(VI)

ZINTZILIK

Haizea zintzilik,
elurra zintzilik,
negua zintzilik.
Zintzilik,
begiak zintzilik,
arnasa zintzilik,
gogoa zintzilik.
Zintzilik. Edo...

Haizea airean,
elurra airean,
negua airean.
Airean,
begiak airean,
arnasa airean,
gogoa airean.
Airean. Edo...

Begiaren arabera, gogoaren arabera, haizearen arabera. Zintzilik, edo airean egotea. Guztia delako erlatiboa. Erlatiboa? Guztia? ... Einsteinek zer zion?


EINSTEINEN ZIRKULUKOA ZARA?

Zintzilik edo airean ez dakit nola, baina, Einsteinek ekarri digu seigarren problema. Opor tarte guztia daukazue berarekin jolasteko!

Einsteinek garatutako problema hau saiatzen diren %2k bakarrik lortzen du Einsteinek berak egin zuen moduan ebaztea. Zu ote zara %2 horietako bat? Heldu gogotsu!

Deskribapena:

1.- 5 kolore ezberdinetako 5 etxe ditugu.
2.- Etxe bakoitzean nazionalitate ezberdineko pertsona bat bizi da.
3.- Bost jabe horiek edari ezberdinak edaten dituzte, elikagai ezberdinak dituzte gustuko eta maskota ezberdinak dituzte.

Datuak:

1.- Ingelesa etxe gorrian bizi da.
2.- Suediarraren maskota txakurra da.
3.- Danimarkarrak tea edaten du.
4.- Etxe berdea etxe zuriaren ezkerraldean dagoen hurrengo etxea da.

5.- Etxe berdeko jabeak kafea edaten du.

6.- Ogia gustuko duenak txoriak hazten ditu.
7.- Etxe horiko jabeak marrubiak ditu gustuko.
8.- Erdiko etxean bizi denak esnea edaten du.
9.- Norbegiarra lehenengo etxean bizi da.
10.-Txokolatea gustuko duen pertsona katuak dituenaren ondoan bizi da.

11.-Zaldiak dituen pertsona marrubiak gustuko dituenaren ondoan bizi da.
12.-Makarroiak gustuko dituenak laranja zukua edaten du.
13.-Alemaniarrak arraina du gustuko.
14.-Norbegiarra etxe urdinaren ondoan bizi da.

15.-Txokolatea gustuko duenak ura edaten duen bizilaguna dauka.

Galdera: Zeinek ditu arrainak etxean?

ORITZA

HOR-HITZA, ORITZA.

Hizkuntza jolas, hizkuntza gose, hizkuntza mami bihurtzen denean gozotasuna dastatu egiten du mingainak, ikasitako hitz berriaren esentziak ikas-egarria asetzen duen neurrian. ORITZA. Amak lehen bi-hiru egunetan haurrari ematen dion esnea. Horixka eta lodia. Esneak baino proteina gehiago eta koipe gutxiago ditu. Gainera, hesteetako bakterien oreka iraunkortzeko prozesuan parte hartzen du, antigorputzetan aberatsa da eta haurra babesten du infekzioetatik. Noski, amak haurrari ematen dion berdina da, behiak txahalari ematen diona.

Larunbaterako behien inguruko saioa prestatu nuen irratsaiorako. Lazkaomendiko Iztueta Azpiko Maixux eta Ainitze izan ziren irratian. 45 esne-behik ekoizten du esnea egunero beraien baserrian. Aurretik Manexek lagundu zidan saioa janzten eta hari ikasi nion oritza hitza. Gero, Ainitzeren hitzetan entzun nuenean paper gainean baino goxoagoa, beteagoa iruditu zitzaidan. Oso irratsaio ederra izan zen Santa Lutzi bezperakoa. Hitz berri bat ikasita joan nintzen gainera etxera. ORITZA, bizitzarako indar, bizitzarako babes. Lehen ahokadan hor hitza, oritza, amak alabari ematen diona.

Hortik aurrera, hor hitza, hizkuntza jolas, hizkuntza gose, hizkuntza mami bihurtzeko.

Ah! Bejondeizula Maialen! Ahokada hitz oparitzeagatik, bertsoaren damak oritza ematen jarrai dezala bi-hiru egunetik harago.

EGIN APUSTU ZURE BURUARI! (V)

Ea kandelen argizaria bukatu aurretik aste honetako problema ebazteko gai zaren! Ordubete daukazu!

ILUNTASUNARI BELDURRA DIOZU?

Bi kandela ditugu. Badakigu kandelek ordubeteko iraupena dutela (argizaria ordubetean ezerezean gelditzen da) eta biei aldi berean amaitzen zaiela argizaria. Nola neurtuko ditugu 15 minutu?


tik, tak, tik, tak, tik, tak... denbora bukatzen ari zaizu! Animo! Eta erre gabe ibili!

24 EGUN

Basamortua hotz dago,
hondar ale gorrizten itsasoan mutu.

200 000 saharar errefuxiatu-kanpamendutan bizi dira azken 30 urtean. Dena da harri, dena da hauts, haizea ufaka hasten denean hondarra bihotzeraino sartu behar zaion irudipena izaten du batek. Saharar herria Marruekosen menpe bizi da, zapaldua, eskubiderik gabe, duintasunik gabe, ezerezaren erdian, nazioarteko komunitateak axolagabeki bestaldera begiratzen duen bitartean.

Azken egunotan Aminatu Haidar-ek jarri dio borrokari ahotsa. Bere herriak bizi duen borroka mundu guztira zabaltzea eta entzuna izatea nahi du. Indarkeriarik gabe, modu baketsuan, oihartzun bihurtu du beren askatasun eza. Eredugarria da Aminatu azaltzen ari den kemena eta adorea, eta lotsagarria aurrerapausorik eman nahi ez dutenen jarrera.

Jateari utzi dio Aminatuk. Askatasun gosez bizi den herriaren irudi bihurtu da.

Basamortua hotz dago,
hondar ale gorrizten itsasoan mutu.

EGIN APUSTU ZURE BURUARI! (IV)

LEHENAK: Bat zenbakiarekin eta bere buruarekin soilik zatitu daitezkeen zenbakiak. Adb: 13
KAPIKUAK: Ezkerretik eskuinera nahiz eskuinetik ezkerrera irakurriz gero zenbaki bera topatzen dugunean zenbaki horri kapikua dela esango diogu. Adb: 123321

Eta biak elkartzean... saltsa ederra sortzen dena!


LEHENAK ETA KAPIKUAK

100 eta 200 zenbakien artean kapikuak diren bost zenbaki lehen daude: 101, 131, 151, 181 eta 191. 300 eta 400 zenbakien artean kapikuak diren lau zenbaki lehen daude: 313, 353, 373 eta 383. Zenbat zenbaki lehen kapikua daude 200 eta 300 zenbakien artean? Arrazoitu zure erantzuna zatiketarik egin beharrik gabe.

ZU ZARA ZURE BURUAREN JABE

Begiradak

lokarri bakarrean urtzen direnean malkoek etorkizuna ureztatzen dute.

Azaroaren 25ari besarkada bat marraztu nahi izan diogu, ez ditugulako zaplaztekoak maite.

Azaroaren 25ari hitz goxoak idatzi nahi izan dizkiogu, ez ditugulako irainak maite.

Azaroaren 25ari begirada umilak margotu nahi izan dizkiogu, ez ditugulako mesprezuak maite.

Gaurko emanaldi xumea Nagoreri eskaini diogu, eta Mari Puyri eta Mikeli eta Martari eta Aitorri eta Aneri eta Xabiri eta Saioari eta Asierri eta Leireri eta...

Gaurko emanaldia etorkizunari eskaini nahi izan diogu.

Gu garelako etorkizuna, guk marraztu behar ditugulako besarkadak,guk idatzi behar ditugulako hitz goxoak, gureak izango direlako etorkizuneko begiradak.

Gaur asko ikasi dugu institutuan, sufrimenduari eskua luzatzen ikasi dugu, etorkizunaren ardura guregain hartzen, enpatia lan bat egiten, adierazten, entzuten. Gaur atsedenaldiko ordua ikasgai bihurtu dugu eta inoiz baino gehiago ikasi dugu.

Nagore Laffageren hiru lehengusina eta osaba Patxi izan dira institutuan Nagoreri eta indarkeria jasan duten eta jasaten ari diren guztiei egin nahi izan diegun omenaldi xumean. Hunkigarria eta hezigarria izan da familiakideen parte hartzea. Mila esker Ainhoa, Arantzazu eta Izaskuni, eta mila esker Patxiri. Mila esker Asun Casasolari, gaur gure artean egon ez den arren, gure artean izateko erakutsi duen borondatearengatik. Mila esker familia osoari gizarteari begiak pittin bat gehiago zabaltzen laguntzeagatik.

Arratsaldean Beasainen egingo den kontzentrazioan Ekaitz eta biok ezingo dugu egon. Hitzak, ordea, badu behar hainbat indar, behar hainbat botere une, eta gune guztietara iristeko. Olerkia badoa hegan Burlatatik Beasaina.

ZENBAT ALDIZ?

Zenbat aldiz esan didazu leiho ertzean pilatzen diren malkoek gortinak odoltzen dituztela?

Negar egitea debekatu zenidan gauean ametsak izerditan ito zenizkidan,

malkoak galduta bizi zaizkit ordutik

eta bihotza lehor daukat, zimur, iharturik.

Begi niniak txalupa zulatuak dira

eta niri ahaztu egin zait igeri egitea zer den.

Itsasorik ez du nire egunsentiak.

Zenbat aldiz esan didazu zure esku arantzez beteei heldu behar diedala?

Bularra ziztatu zenidan gauean arnasa izotz artean korapilatu zenidan,

taupadak astun ditut ordutik,

eta maitasuna umezurtz dabil kaleen bihurgunean.

Eskuak laztan hilak dira

eta niri ahaztu egin zait besarkada baten esanahia ulertzea zer den.

Nora ezean bizi dira nire egunsentiak.

Zenbat aldiz esan didazu ispiluko emakumeari irain egiteko?

Duintasuna lapurtu zenidan gauean nire argazki guztiak puskatu zenizkidan,

bizitza hautsita dabilkit ordutik,

eta bakardadea minbera daukat, beldurrez.

Gorputza panpina hila da

eta niri ahaztu egin zait jolastea zer den.

Ilusiorik ez du nire egunsentiak.

Zenbat aldiz…

Zenbat aldiz esan behar dizut…

Gaur ere saiatuko naiz; entzungo ote duzu nire oihartzuna!

Gaur ere saiatuko naiz nire egunsentiak marrazten.

Gaur ere saiatuko naiz.

EGIN APUSTU ZURE BURUARI! (III)

Arrautza edo oiloa, oiloa edo arrautza, arrautza edo oiloa, oiloa edo arrautza... auskalo! Zer da azkena geldituko dena? Zer gertatzen da puskatzen diren arrautzekin? Eta hutsik gelditzen diren saskiekin?
Bai, matematika eta filosofia beti egon dira elkarri estu lotuta; beste batean hitz egingo dugu horri buruz. Gaur Ordiziko azokara joateko gonbita luzatu nahi dizuet. Ea nork laguntzen dion Ixabeli!

AZOKARA BIDEAN

Ixabel astero-astero joaten da Ordiziko azokara arrautzak eramatera. Asteazkenean, ordea, azokara bidean lurrera erori zitzaion saskia. Eta noski, arrautzarik gabe geratu zen Ixabel gajoa.

- Zenbat arrautza zeneramatzan? - galdetu zion Juanek.

- Ez dakit, gogoan dut 2, 3, 4 eta 5-eko taldetan biltzean, 1, 2, 3 eta 4 soberan gelditzen zirela hurrenez hurren.

-->Zenbat arrautza zituen Ixabelek?

DENBORA ZAIN EGOTEN DENEAN...

Udazkeneko arratsalde epel batean orratz handiak txikiari esan zion:

- Nekatuta al zaude?

Eta orratz txikiak hasperen eginez erantzun zion:

- Ez, aspertuta nago zure zain egoteaz.

- Ah.- Eta orratz handia eseri eta idazten hasi zen. "Denbora zain egoten denean" jarri zion idazlanari izenburua. Eta berak ere bere buruaren zain egotea erabaki zuen.


Horrelakoetan ordulariak gelditu egiten dira, atzo nirea gelditu zen bezalaxe. Orain ordurik gabe bizi naiz, eta denborak zizta egiten dit ipurdian. Ez, denbora ez da zain egoten (horregatik dago orratz handiaren ipuina zuri), denborak egunero egiten du ekialdetik mendebalderako bidea, Txindokitik Aizkorrirakoa (hala ikasi genuen umetan!). Portzierto, non daude Iruñean ekialdea eta mendebaldea? Denbora gelditu ez, batzuetan nahastu egiten da.

EGIN APUSTU ZURE BURUARI! (II)

EGIAK GEZURRA ESATEN DUENEAN; ORDUAN ZER?

Begietara begiratzea, ez zaigu besterik gelditzen. Edo problema bat ebaztea. Gezurra badirudi ere matematikak ez duelako sekula gezurrik esaten. Sekula? Beharbada mingainari hozka egin beharko nioke! Begiratu, begiratu lasai Einsteinen mingainari; egia esaten ari ote da?

Hara hemen aste honetako problema, Einsteinek berak poltsikoan sartu didana. Lagunduko didazue ebazten?

- Hamar galdera hauetatik zeinek dio egia?

1. Hamar esaldi hauetatik batek gezurra dio.
2. Hamar esaldi hauetatik bik gezurra diote.
3. Hamar esaldi hauetatik hiruk gezurra diote.
4. Hamar esaldi hauetatik lauk gezurra diote.
5. Hamar esaldi hauetatik bostek gezurra diote.
6. Hamar esaldi hauetatik seik gezurra diote.
7. Hamar esaldi hauetatik zazpik gezurra diote.
8. Hamar esaldi hauetatik zortzik gezurra diote.
9. Hamar esaldi hauetatik bederatzik gezurra diote.
10. Hamar esaldi hauetatk hamarrek gezurra diote.
    

Ez utzi mingaina ateratzeari! Erantzunak datorren ostirala bitartean jasoko ditut!

ZURE BIZILAGUNA

Tarteka zain egotea tokatzen zaigu. Askotan tokatzen zaigu zain egotea. Zain pasatzen ditugun denbora tarteak opari bihurtzen zaizkigu tarteka. Askotan espero ez ditugun ikasgaiak jasotzen ditugu zain egoten garen denbora tarteetan.

Lehengo batean Roberto orientatzailearen bulegoan nengoen zain, bera telefonoz hizketan ari zen bitartean. Begiekin jolasean hasi nintzen, zer topatuko, zer harrapatuko. Zer harrapatuko... eta paretan zintzilik duen poster batek harrapatu ninduen ni. SOS Arrazakeriak sinatutako olerki esanguratsu honekin egin nuen topo.

Zuekin partekatu nahi izan dut, nonbait zain zaudeten bitartean hausnarketagai izan dezazuen.


Zure jainkoa judutarra bada,
zure autoa Japoniakoa bada,
zure pizza Italiakoa bada,
zure gasa Aljeriakoa bada,
zure kafea Brasilgoa bada,
zure oporrak Marokon pasatzen badituzu,
zure zenbakia arabiarrak badira,
zure letrak latindarrak badira...

Nola ausartzen zara zure bizilaguna atzerritarra dela esaten?

4 METRO

Gaur 20 urte Berlingo Murrua bota zutenetik. Eta historiak harriak pilatzen jarraitzen du, 4 metro gora, 45 km luze. Murruaren aurka minik hartzeko beldurrik gabe bizi dena begien aurrean zapi bat jarrita dabil egun. Hala bizi gara gehienok. Harri berean ez behaztopatzeko asmoz idazten dugu historia; gizakia da, ordea, harri berarekin estropezu egiten duen animalia bakarra. Harri berarekin, edo... Egunik egun elkartuago egon beharko genukeen arren inoiz baino zatituago dugu mundua: Gazako murrua, Amerikako Estatu Batuen eta Mexikoren artean dagoena, Europak Afrikako goseari jarria dion hesia... Erlijioek, ideologiek, ekonomiak... gero eta zatituago gauzkate.

Lotsaren murruek lotsarazten ez gaituzten bitartean, bekokia ubeldurez beteko zaigu. Mina, ordea, beste batzuek pairatzen dute.

LEPO GAINEAN BURUA!

Ahaztua baduzu eraman eskuak lepo gainera. Hor jarraitzen du, ezta?

Asko dira azkenaldian problemen atala berriro martxan noiz jarriko nuen galdetuz hurbildu zaizkidanak. Hortxe ba lehenengoa. Aurtengo ikasturtean astebetean pilatuko ditut soluzioak, eta astebete igarotzean argitaratuko ditut zuek bidalitako erantzunak emaitza zuzenarekin batera.

DBH 1eko ikasleak ere zurrunbilo zoro honetan sartu nahi ditut; ea zoratu gabe iristen garen ikasturte amaierara. Bitartean, heldu jokoari eta ez ahaztu, pausoek egiten dutela bidea eta burua dela lepo gainean dinbili-danbala darabilguna!

Zuen erantzunen esperoan izango naiz!

EGIN APUSTU ZURE BURUARI!

Aztertu ongi jarraian zerrendatutako berreketei.

7¹ = 7

7² = 49

7³ = 343

7⁴ = 2 401

7⁵ = 16 807
7⁶ = 117 649

7⁷ = 823 543

7⁸ = 5 764 801

Zein da 7^{2 006} berreketaren emaitzaren azken zifra?